Boşandığı Eşle Yaşayan Kadın

Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK), Boşandığı Eşle Yaşayan Kadın a babasından bağlanan yetim aylığını iptal etti. Ödenmiş aylıkları da geri istedi. Yargıtay, eski kocasıyla birlikte yaşadığı tespit edilen kadının emekli aylığının iptal edilmesini ve 1 Ekim 2008 tarihinden sonra aldığı yetim aylığını da iade etmesini kararlaştırdı.

Boşandığı Eşle Yaşayan Kadın, daha önce birden fazla evlilik yapmış ise, eski eşlerinden herhangi birisi ile birlikte yaşamaya başlarsa SGK’dan aldığı aylık kesilecektir.

Boşandığı Eşle Yaşayan Kadın Yargıtay Kararı

01/10/2008 tarihinde yürürlüğe giren 5510 sayılı Kanunun 56. maddesinde, ölen sigortalının hak sahiplerinden, eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığı belirlenen eş ve çocukların, bağlanmış olan gelir ve aylıklarının kesileceği ve ödenmiş olan tutarların geri alınacağı düzenlendi. Bu düzenlemeden sonra SGK, anne, baba veya eşinden kalan emekli maaşını alabilmek için sahte boşanma işlemi yapan kadınları takip etmek için özel timler kurdu. Bu timler 2013 yılı başında yaklaşık 12 bin sahte boşanma tespiti yaptı ve boşandıkları eşleriyle birlikte yaşamaya devam eden kadınların aylıkları kesildi ve ödenmiş olan tutarlar geri istendi. Haksız aylık aldığı tespit edilen kişiler hakkında Cumhuriyet Savcılıklarına dolandırıcılık suçu işledikleri iddiasıyla suç duyurusunda bulunuldu. Yargıtay Ceza Dairesi ve Ceza Genel Kurulu; bu olaylarda dolandırıcılık suçunun oluşmadığına, ortada yasal bir boşanma kararı olduğuna ve ihtilafın aylığın kesilmesi ile ödenmiş tutarların geri alınmasına ilişkin olduğuna karar verdi.

Boşanma hukuken neyi değiştiriyor?

Anayasa Mahkemesine, 56. maddenin Anayasaya aykırı olduğu iddiası ile iptal davası açıldı. İptal davasının dayanakları şöyleydi: Boşanmış kadın önceki eşiyle aynı çatı altında yaşasa bile hukuki anlamda bir güvencesi kalmamıştır, birlikte yaşama ile evlilik aynı statüde değerlendirilmez, boşandığı eşle birlikte yaşamın tesisinin engellenmesi yeniden evliliğin tesisini engelleyecektir ve bununla birlikte bu madde  özel hayatın gizliliği ihlali niteliğindedir. Hepsinden önemlisi, yargı kararı ile boşanan kişilerin boşanmalarının muvazaalı olduğu hususu denetim elemanlarınca düzenlenen bir tespit raporu ile belirlenmeye çalışılması hukuka uygun değildir.

Bu iddialara rağmen Anayasa Mahkemesi, 56. maddenin iptali talebini reddetmiştir. Anayasa Mahkemesinin red gerekçeleri özetle şöyledir: Yasa koyucu, bir geliri bulunmayan ve evli olmayan kadınları yaşa bağlı olmaksızın ölüm aylığından yararlandırmak suretiyle korumayı amaçlamamaktadır. Uygulamada yasal düzenlemenin gayesi istismar edilmektedir. Ölüm aylığını alabilmek için evli olmamak koşulunu aşmak amacıyla iyi niyete dayanmayan ve dürüst olmayan boşanma isteği ve çabası ile boşanma kararı elde edilip buna bağlı olarak ölüm aylığı alınması, açıkça hakkın kötüye kullanılmasıdır.

Hakkın kötüye kullanılması hukuk devletinin koruması altında değerlendirilemez.

5510 sayılı Kanunun 56. maddesinin yerinde bir düzenleme olmadığını iddia edemeyiz, ancak bazı noktalarda tereddütlere yol açmaktadır:

Boşanmış olan eşlerin ne kadar süre birlikte aynı konutta kalmalarının fiilen birlikte yaşama olarak kabul edileceği, fiilen birlikte yaşamanın tam olarak tanımı gibi hususlar açık değildir. Boşanan erkeğin çocukları ile ilişkisinin devam etmesi için haftanın bir veya birkaç günü eski eşinin evine gitmesi ve bir süre kalması durumunda fiili birlikteliğin devam edip etmediği konusundaki yorum tamamen denetim elemanına bırakılmış görünmektedir.  Boşanmaya ilişkin yargı kararı bulunan bu durumda, fiili birlikteliğin devam edip etmediğinin de yargı kararı ile belirlenmesi daha uygun olurdu.

Boşanmış olan kadın, daha önce birden fazla evlilik yapmış ise, eski eşlerinden herhangi birisi ile birlikte yaşamaya başlarsa SGK’dan aldığı aylık kesilecektir.

Boşanmış olan kadının, eski eşi ile değil, başka bir kişi ile birlikte yaşaması halinde, SGK’dan aldığı aylık kesilmeyecektir. Amaç bu olmasa da, yasa koyucu eski eşle birlikte yaşamaktansa yeni bir partner bulmayı, kadının resmi nikah olmadan fiilen birlikte yaşamasını veya dini nikahla birlikte yaşamasını özendirmektedir.

5510 sayılı Yasa’nın 35. maddesinde, ölüm sigortasından sigortalının hak sahiplerine bağlanacak aylıklar, aylığın kesilmesine yol açan sebebin ortadan kalkmasından sonra müracaat tarihini takip eden aybaşından itibaren yeniden bağlanabilecektir. Boşanmış olan eşlerin fiilen birlikte yaşaması nedeniyle denetim elemanları tarafından aylıkların kesildiği hallerden sonra boşanmış eşlerin fiilen birlikte yaşamaya son vermesi durumunda, 35. maddeye dayanılarak Kurumdan tekrar aylık bağlanması talep edilebilecektir. Bu durumda fiilen birlikte yaşamanın bittiğine Kurum nasıl emin olacaktır?

Bu kısa örnekten de görüldüğü gibi, Hukuk içine girdikçe derinnliği daha iyi anlaşılan bir bilimdir. Kanun yapmak teknik bir iştir. Kurumun aktüeryal dengelerini korumak isterken başka mutlu birlikteliklere vesile olunabilmektedir.

Kaynak :

http://www.tahtakiran.net

Av. Dr. Serdar TAHTAKIRAN

• 
  SWOT Analizi Sonuçlarını Stratejiye Dönüştürmek: TOWS Analizi ile Kapsamlı Yol Haritası
  Bir SWOT analizi yaparak işletmenizin güçlü yönlerini (Strengths), zayıf yönlerini (Weaknesses), fırsatlarını (Opportunities) ve tehditlerini (Threats) belirlediniz. Harika. Ancak asıl değer, bu sonuçları eyleme dökmekte saklı. SWOT çıktılarının masa üstünde kalmaması, doğrudan işletmenizin büyümesi ve sürdürülebilirliği için stratejilere dönüşmesi gerekir. İşte burada TOWS analizi devreye girer. SWOT Sonuçlarınızı Önceliklendirdikten Sonra Ne Yapmalısınız? Önce SWOT analizinizdeki… Daha fazla okuyun: SWOT Analizi Sonuçlarını Stratejiye Dönüştürmek: TOWS Analizi ile Kapsamlı Yol Haritası
• 
  Daha Etkili Beyin Fırtınası İçin 7 Teknik
  Ekip çalışmasının olduğu her yerde fikir alışverişi kadar, zaman zaman kaçınılmaz çatışmalar da vardır. Ancak doğru yaklaşımlar benimsendiğinde hem çatışmalar hızla çözülebilir hem de işbirliği gücünüz artar. İşte beyin fırtınası ve grup projelerinde daha etkili sonuçlar almak için 7 güçlü teknik: 1. Çatışmaları Hızla Çözün Grup projelerinde çatışmalar genellikle duygusal, dramatik ve yorucu olabilir. Ancak… Daha fazla okuyun: Daha Etkili Beyin Fırtınası İçin 7 Teknik
• 
  İlk Kez Yönetici Olanlara Yönetici Özellikleri Dersi:
  1. Herkes Yönetici Olmak İstemez (Ve Olmamalıdır) Yönetici olmak, ebeveyn olmak gibidir. Çok büyük bir sorumluluğu beraberinde getirir. Herkes bu sorumluluğu almak istemez ve açıkçası almamalıdır da. Unutmayın: Harika bir bireysel katkı sağlayan kişi, her zaman iyi bir yönetici olacak diye bir kural yok. Yönetim tamamen farklı bir yetkinlik seti gerektirir. 2. Ekibinle Empati Kurmak… Daha fazla okuyun: İlk Kez Yönetici Olanlara Yönetici Özellikleri Dersi:
• İşe İade Davaları
  İşverenin aynı işkolunda birden fazla işyerinin bulunması halinde, iş güvencesinde aranan 30 işçi sayısı hesaplanırken, bu işkollarında çalışan işçilerin toplam sayısına göre belirlenir. İşe iade davasının konusu olan iş güvencesi kavramı, işçi ile işveren arasındaki çalışma ilişkisinin varlığını korumayı amaçlamaktadır. Günümüzde işçinin yaptığı işin, kişiliği ile yakın ilişkili olduğu kabul edilmektedir. İktisadi liberalizmin gereği olan… Daha fazla okuyun: İşe İade Davaları
• İşverenin İş Kazasından Sorumluluğu
  İşverenin işçiyi gözetme borcu çok geniş kapsamlı bir borçtur. Bu borcun esas kapsamı, işçinin yaşam, sağlık ve beden bütünlüğünün korunmasıdır. İşyerinde iş sağlığı ve güvenliği önlemlerinin alınması zorunluluğu, işverenin işçiyi gözetme borcunun başlıca yükümlülüğüdür. İşverenin işçiyi gözetme borcunu yerine getirmemesi nedeniyle ortaya çıkan iş kazası veya meslek hastalığında sorumluluk işverenin olacaktır. Burada önemli nokta; işverenin… Daha fazla okuyun: İşverenin İş Kazasından Sorumluluğu